ⓘ ဓာတုဗေဒ

ဓာတုဗေဒ

ဓာတုဗေဒ ပညာရပ်သည် ဒြပ်ဝတ္တုတို့၏ ပါဝင်ပေါင်းစပ်ပုံ၊ ပုံသဏ္ဌာန်နှင့် ဂုဏ်သတ္တိ များနှင့်အတူ ဓာတု ဓာတ်ပြုခြင်း ဖြစ်သောအခါ ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ပြောင်းလဲခြင်းတို့ကို လေ့လာသော သိပ္ပံဘာသာရပ် တစ်ခုဖြစ်ပါသည်။ ဓာတုဗေဒသည် ရုပ်ဝတ္တု သိပ္ပံဘာသာရပ် ဖြစ်ပြီး အက်တမ်၊ မော်လီကျူး၊ ပုံဆောင်ခဲ နှင့် အခြား စုပေါင်းထားသော ဒြပ်ပေါင်း၊ ဒြပ်နှော များတွင် ဓာတုဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း ပတ်သက်သော စွမ်းအင်နှင့် အင်ထရိုပီ သဘောတရားများကို လေ့လာသည်။ ခေတ်သစ်ဓာတုဗေဒသည် ဗိန္ဓောပညာရပ်မှ ဓာတုတော်လှန်ရေးဖြင့် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ဓာတုဗေဒရှိ ပညာရပ်ခွဲများမှာ ရှေးရိုးအစဉ်အလာအရ လေ့လာသော အရာဝတ္ထုအပေါ်မူတည်၍ ခွဲခြားသည်။ ၎င်းတို့မှာ- ဓာတုဒြပ ...

ဩဂဲနစ် ဓာတုဗေဒ

ဩဂဲနစ် ဓာတုဗေဒ ဆိုသည်မှာ ကာဘွန် အခြေခံ ဒြပ်ပေါင်းများ၊ ဟိုက်ဒရိုကာဘွန်များ နှင့် ၎င်းတို့မှ ဆင်းသက်လာသော ဒြပ်ပေါင်းများ၏တည်ဆောက်ပုံ၊ ဂုဏ်သတ္တိ၊ ဖွဲ့စည်းပုံ၊ ဓာတု ဆိုင်ရာ ဓာတ်ပြုပုံ နှင့် ၎င်းတို့အား ဆင်းသစစ်နည်း သို့မဟုတ် အခြားနည်းများဖြင့် ထုတ်လုပ်ပုံတို့ကို သိပ္ပံနည်းကျ လေ့လာသော ပညာရပ်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့သော ဒြပ်ပေါင်းများတွင် အခြားဒြပ်စင်များ ဖြစ်သော ဟိုက်ဒရိုဂျင်၊ နိုက်ထရိုဂျင်၊ အောက်ဆီဂျင် နှင့် ဟေလိုဂျင် တို့သာ မက ဖော့စဖရပ်စ်၊ ဆီလီကွန် နှင့် ကန့် တို့လည်း ရောနှောပါဝင်နိုင်သည်။ ဩဂဲနစ် ဒြပ်ပေါင်းများသည် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ အားဖြင့် အမျိုးမျိုး အစားစား ရှိပြီး ထိုဒြပ်ပေါင်းများအား အသုံးချပု ...

ရူပဓာတုဗေဒ

ရူပဓာတုဗေဒ ဆိုသည်မှာ ဓာတုဗေဒ စနစ်များ၏မျက်စိဖြင့်မြင်နိုင်သော အခြေအနေ၊ အက်တမ် အခြေအနေ၊ အက်တမ်ထက် သေးငယ်သော အခြေအနေ၊ အမှုန်အမွှားဆိုင်ရာ အခြေအနေတို့နှင့် သက်ဆိုင်သော ဖြစ်စဉ်များကို ကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေသများ နှင့် သဘောတရားများအရ လေ့လာသော ပညာရပ်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရွေ့လျားမှု၊ စွမ်းအင်၊ အားသက်ရောက်မှု၊ အချိန်၊ သာမိုဒိုင်းနမစ်၊ ကွမ်တမ် ဓာတုဗေဒ၊ စာရင်းအင်းဆိုင်ရာ မက္ကင်းနစ် နှင့် ဒိုင်းနမစ် အစရှိသော ရူပဗေဒ၏ စည်းမျဉ်းများ၊ လုပ်ဆောင်ချက်များ နှင့် သဘောတရားများကို ဓာတုဗေဒတွင် အသုံးချသော ပညာရပ်ဖြစ်သည်။ ရူပဓာတုဗေဒသည် ဓာတုရူပဗေဒ chemical physics ၏ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်သည်။ ရူပဓာတုဗေဒတွင် မျက်စိဖြင့် မြ ...

မြန်မာ့ရေနံဓာတုဗေဒလုပ်ငန်း

မြန်မာ့​ရေနံဓာတုဗေဒ လုပ်ငန်း သည် လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနလက်အောက်ရှိ စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သည်။

မြန်မာ့ စက္ကူနှင့် ဓာတုဗေဒလုပ်ငန်း

မြန်မာ့စက္ကူနှင့်ဓာတုဗေဒလုပ်ငန်း ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် စက်ရုံ ပေါင်းရုံရှိပါသည်။ ၎င်းစက်ရုံများ အနေဖြင့်- ကလိုရင်း ဓာတ်ငွေ့ ရည်၊ ရေအိမ်သုံး စက္ကူ၊ အဝတ်လျှော်ဆပ်ပြာရည်နှင့် အမှုန့် စသည့်ကုန်ပစ္စည်း ၃၄မျိုးတို့အား နှစ်အလိုက်သတ်မှတ်ထားသည့် ကုန် ထုတ်လုပ်မှုလျာထားချက် ပြည့်မီအောင်စီမံထုတ်လုပ် ဆောင်ရွွွက်လျက်ရှိပါသည်။ ထုပ်ပိုးစက္ကူ၊ သစ်သားမီးခြစ်၊ ဘက်ထရီ အမျိုး မျိုး၊ ဆေးရုံ သုံးအောက်စီဂျင် ဓာတ်ငွေ့နှင့် စက်မှုသုံးဓာတ် ငွေ့အမျိုးမျိုး၊ သင်္ဘောဆေးနှင့် သုတ်ဆေးများ၊ ကော့စ တစ်ဆိုဒါ၊ ရွှေစက္ကူ၊ ပျော့ဖတ်၊ ဘိလပ်မြေအိတ်ခွံ စက္ကူ၊ ဆားငရဲမီး၊ ငွေစက္ကူ၊ အရောင်ချွတ်ဆေးမှုန့်၊ သတင်းစာစက္ကူ၊ စာရေးနှင့်ပုံနှ ...

အလင်းဓာတုဗေဒ

အလင်းဓာတုဗေဒ။ ။ အလင်းရောင်ကြောင့် ဓာတ်ပြောင်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းကို အလင်းဓာတုဗေဒ ဟု ခေါ်သည်။ဆိုးဆေးနှင့် အခြားအရောင်များကို နေပူကျဲကျဲတွင် ထားကြည့်လျှင် အရောင်လွင့် သွားခြင်း၊ ချည်ထည်နှင့် အခြားအလားတူ အထည်များကို နေရောင်၌ အရောင်ချွတ်ခြင်းများသည် အလင်းဓာတုဗေဒ၏ သာဓကများပင် ဖြစ်သည်။ ဟိုက်ဒရိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့နှင့် ကလိုရင်းဓာတ်ငွေ့များကို ပုလင်း တစ်လုံးတွင် ရောထည့်ပြီးလျှင် မှောင်ထဲတွင် ထားသော် ဓာတ် ပြောင်းမှု အလျဉ်းမရှိချေ။ သို့သော် ယင်းကို နေပူကျဲကျဲတွင် ထားလိုက်ပါက ဓာတ်ငွေ့ နှစ်ခုပေါင်းစပ်သွားပြီးလျှင် ဟိုက်ဒရိုဂျင်ကလောရစ် အက်ဆစ်ဖြစ်လာတော့၏။ ဓာတ် ပြောင်းမှုဖြစ်စေရန် အလင်းရောင်၏ စွမ်းအင်ကို လ ...

                                     

ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ နိုဘယ်ဆု

ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ နိုဘယ်ဆု ဓာတုဗေဒနယ်ပယ်များစွာမှ ထူးချွန်သော သိပ္ပံပညာရှင်များအား Royal Swedish Academy of Sciences မှ ပေးအပ်ချီးမြောက်သည့် နိုဘယ်ဆုဖြစ်သည်။ ဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ နိုဘယ်ဆု ရူပဗေဒဆိုင်ရာ နိုဘယ်ဆု ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘယ်ဆု အစရှိသည်ဖြင့် နိုဘယ်ဆုများအား ၁၉၀၁ ခုနှစ်မှစ၍ နှစ်စဉ်ပေးအပ်လျက်ရှိကာ ပထမဆုံး ဓာတုဗေဒ နိုဘယ်ဆုရှင်မှာ နယ်သာလန်နိုင်ငံမှ Jacobus Henricus van t Hoff ဆိုသူဖြစ်သည်။

                                     

အင်ဩဂဲနစ် ဓာတုဗေဒ

အင်ဩဂဲနစ် ဓာတုဗေဒသည် အင်ဩဂဲနစ် ပစ္စည်းများ၏ တည်ဆောက်ပုံ၊ ဖွဲ့စည်းမှု့ အပြုအမူများကို လေ့လာသော ဓာတုဗေဒ ဘာသာရပ်ခွဲ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဩဂဲနစ်ပစ္စည်းများမှ လွဲ၍ ကျန်သောဓာတ်ပေါင်းများကို အင်ဩဂဲနစ် ပစ္စည်းများအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ အင်ဩဂဲနစ် ဓာတုဗေဒတွင် အယ်လ်ကာလီ၊ အက်စစ်၊ ဗေ့စ်၊ သတ္တု များ၊ သတ္တု မဟုတ်သော ဒြပ်စင်များ၊ ဆာများ စသည် လေ့လာသည်။

                                     

နိုင်အိုဘီယမ်

နိုင်အိုဘီယမ် သည် အက်တမ်နံပါတ် ၄၁ ရှိသော ဓာတုဗေဒ ဒြပ်စင်ဖြစ်ပြီး သင်္ကေတမှာ Nb ဖြစ်သည်။ သန်သလန် ဒြပ်စင်နှင့် ရုပ်ပိုင်း၊ ဓာတုဗေဒ ဂုဏ်ဒြပ်တို့ ဆင်တူကြပြီး ခွဲခြားရန် ခက်ခဲသည်။ နိုင်အိုဘီယမ်ကို ဆူပါလျှပ်ကူးပစ္စည်းများ၊ ဂျက်အင်ဂျင် စသည်တို့၌ အသုံးပြုကြပြီး ဘရာဇီးနိုင်ငံသည် သံနှင့် နိုင်အိုဘီယမ်ကို ၆၀ -၇၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ထုတ်လုပ်လျက်ရှိသည်။

                                     

ကရစ်ပတွန်

ကရစ်ပတွန် သည် အလွန်ရှားပါး၍ တန်ဘိုးကြီးသော ဒြပ်စင်တစ်မျိုး ဖြစ်လေသည်။ သို့ရာတွင် ဓာတ်ငွေ့သွင်းသော အထူးလျှပ်စစ်မီးအိမ်မျိုးဖြစ်သည့် သတ္တုတွင်းတူးသမားများ၏ မီးအိမ်နှင့် မီးပြတိုက်၏ မီးအိမ်များတွင် အသုံးပြုကြသည်။ ဇီနွန်ဓာတ်နှင့် အလားတူပင်သုံးသည်။ ကရစ်ပတွန် သည် ဂရိဘာသာစကား κρυπτός kryptos မှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုန်းကွယ်နေသောအရာတစ်ခု ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။

                                     

ကာဗိုက်

ကာဗိုက် သည် ကာဘွန်နှင့် အခြားဒြပ်စဉ်တို့ ပေါင်းစပ်သော ဒြပ်ပေါင်းဖြစ်သည်။ ကဲလ်စီယံကာဘိုက်သည် ရေနှင့်ပြုပြင်က အက်စီတလင်းကို ရရှိစေ၍ တန်တလမ်ကာဗိုက်နှင့် တန်စတင်ကာဗိုက်တို့မှာ အလွန်မာသော သတ္တုများကို ရရှိစေလေသည်။ ဘိုရန်ကာဗိုက်ဟူ၍လည်း ရှိသည်။

                                     

ကာဗွန်နစ်အက်ဆစ်

ရေထဲတွင် ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်ဓာတ်ငွေ့ ပျော်ဝင်နေသည်ကို ခေါ်ဆိုသည်။ အမှန်အားဖြင့် ရှူရှိက်လေထဲတွင် ကာဗွန်နစ်အက်ဆစ်များ ပါဝင်သည်သာ ဖြစ်သည်။ နှစ်ကာလကြာရှည်လာသောအခါ ကျောက်လွှာ မျက်နှာပြင်များသည်ပင် ၎င်းဓာတ်ကြောင့် သဘာဝပြောင်းလဲတတ်သည်။

                                     

ကာအိုလင်

တရုတ်ဘာသာစကား ဖြစ်၍ မြေစေး ဟု အဓိပ္ပါယ်ရသည်။ ဖြူဖွေး၍ စေးထန်းသည်။ သဘာဝမြေထွက်ပစ္စည်းဖြစ်၍ မြေဖြူတစ်မျိုးပင် ဖြစ်သည်။ ချယ်ဆေး အမျိုးမျိုးတွင် ထည့်၍စပ်သည်။ မျက်နှာပြင် ပြောင်ချောသော စက္ကူများ ပြုလုပ်ရာတွင် သုံးသည်။ ကြွေထည်အကြမ်း အောက်ခံပြုလုပ်ရာ၌လည်း သုံးသည်။ အနာအုံရန် ဆေးတစ်မျိုးအဖြစ် ဖော်စပ်သုံးစွဲသည်။ အကြိတ်များ ပြည်မှည့်လွယ်စေသည်။ အမှုန့်အဖြစ် ရောင်းချသည်။

                                     

နိုက်ထရိုဂျင်

နိုက်ထရိုဂျင် သည် အက်တမ်အမှတ်စဉ်နံပါတ် ၇ ဖြစ်ပြီး သင်္ကေတ N ဖြင့်ဖော်ပြသည်။ နိုက်ထရိုဂျင်သည် စကြာဝဠာတွင် ဘုံကျသော ဒြပ်စင်ဖြစ်သည်။ နဂါးငွေ့တန်း ဂယ်လက်ဆီနှင့် နေအဖွဲ့အစည်းတွင် ခုနှစ်ခုမြောက် အပေါများဆုံးဖြစ်ကာ ကမ္ဘာပေါ်တွင် ၇၈ ရာခိုင်နှုန်း တည်ရှိသည်။ နိုက်ထရိုဂျင်အား ရူပဗေဒပညာရှင် စကောလူမျိုး ဒယ်နီယယ် ရူသာဖို့ဒ်မှ ၁၇၇၂ ခုနှစ်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ လူသားတို့၏ခန္ဓာကိုယ်၌ နိုက်ထရိုဂျင် ၃ ရာခိုင်နှုန်း ပါဝင်သည်။

                                     

မော်လီကျူး

မော်လီကျူး ဆိုသည်မှာ အရာဝတ္ထုများ၏ အသေးငယ်ဆုံး ယူနစ်ဖြစ်ပြီး အက်တမ်နှစ်ခုနှင့်အထက် တိကျသည့် အနေအထားတွင် ဓာတုအားများဖြင့် အချင်းချင်း ဆွဲငင် ဖွဲ့စည်းထားသည့် လျှပ်စစ်ဓာတ်ပျယ် အုပ်စုဖြစ်သည်။ မော်လီကျူး တစ်ခုတွင် ဒြပ်စင်တစ်မျိုးတည်းမှ အက်တမ်များ သို့မဟုတ် အမျိုးမတူသည့် ဒြပ်စင်များမှ အက်တမ်များ ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားနိုင်သည်။

                                     

အက်တမ် အမှတ်စဉ်

အက်တမ် အမှတ်စဉ် ဆိုသည်မှာ အက်တမ်တွင် ပါဝင်သည့် ပရိုတွန် အရေအတွက် ဖြစ်သည်။ ထို အက်တမ် အမှတ်စဉ်သည် နျူကလိယ တစ်ခုတွင် ပါဝင်သော ပရိုတွန် ကိန်းဂဏန်း အရေအတွက်ကို ဖေါ် ပြရုံသာမက ယင်းအက်တမ်တွင် ပါဝင်သော အီလက်ထရွန် အရေအတွက်ကိုပါ ဖေါ်ပြပါသည်။

                                     

အမိုနီယမ် နိုက်ထရိတ်

အမိုနီယမ် နိုက်ထရိတ် သည် နိုက်ထရစ်အက်ဆစ် မှထွက်ပေါ်လာသည့် အမိုနီယမ်ဆားကို ခေါ်သည်။ အပင်များတွင် မြေဩဇာအဖြစ်လည်းကောင်းအသုံးပြုသည်။ ယင်းအမှုန့်များသည် ပေါက်ကွဲမှုအား ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။

                                     

အိုင်ယွန်

အိုင်ယွန်ဆိုသည်မှာ ၎င်း၏ စုစုပေါင်း အီလက်ထရွန် အရေအတွက်သည် ၎င်း၏ စုစုပေါင်း ပရိုတွန် အရေအတွက်နှင့် မတူညီသော အက်တမ် သို့မဟုတ် မော်လီကျူးကို ခေါ်သည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်း၏ အသားတင် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားမှာ အနှုတ် သို့မဟုတ် အပေါင်း လက္ခဏာကို ဆောင်သည်။ အိုင်ယွန်များကို ဓာတုဗေဒနည်းလမ်းဖြင့် ဖြစ်စေ၊ ရူပဗေဒနည်းလမ်းဖြင့် ဖြစ်စေ ဖန်တီးနိုင်သည်။

                                     

အောက်ဆီတိုဆင်

အောက်ဆီတိုဆင် ဆိုသည်မှာ ဟော်မုန်းတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး စွဲလမ်းမှုသံယောဇဉ်နှင့်ဆက်စပ်နေသောကြောင့် အချို့က သံယောဇဉ်ဟော်မုန်း ဟုအမည်ပေးကြသည်။